Khi mới đặt chân đến New Zealand học tập, bạn sẽ không tránh khỏi những bỡ ngỡ ban đầu và không biết mình cần bắt đầu từ đâu. Tuy nhiên, mọi thứ đơn giản hơn bạn nghĩ rất nhiều. Hãy cùng Koru Education điểm qua những điều cần làm ngay trong những tuần đầu mới đến New Zealand qua bài viết dưới đây nhé!
Mua sim điện thoại
Việc đầu tiên bạn cần làm khi đặt chân đến New Zealand chính là mua sim điện thoại. Điều này giúp bạn chủ động hơn trong việc tra cứu bản đồ, giữ liên lạc với gia đình và sử dụng các ứng dụng cần thiết mà không phải phụ thuộc vào Wi-Fi công cộng.
Bạn có thể dễ dàng tìm mua SIM ngay tại quầy dịch vụ ở sân bay hoặc tại các siêu thị lớn và khu mua sắm trong thành phố. Một số nhà mạng phổ biến và uy tín tại đây bao gồm: Spark, One, 2degrees, Skinny và Kogan.
Tùy vào thời gian lưu trú và nhu cầu sử dụng, bạn có thể cân nhắc các lựa chọn sau:
- Gói cước trả trước (Prepaid): Đây là lựa chọn lý tưởng cho thời gian đầu mới sang. Gói này cực kỳ dễ đăng ký, linh hoạt và phù hợp để sử dụng tạm thời khi bạn chưa ổn định chỗ ở.
- Gói cước theo tháng: Sau khi đã có địa chỉ cư trú cố định, bạn có thể chuyển sang các gói này để tiết kiệm chi phí hơn. Bạn có thể mua theo gói 1 năm, 2 năm dịch vụ với nhà mạng để được giảm giá điện thoại. Ngoài ra, bạn có thể chọn những gói rollover data/minutes. Gói này cho phép bạn cộng dồn sang tháng sau nếu tháng này dùng không hết.
Làm quen với phương tiện công cộng tại New Zealand
Hệ thống giao thông công cộng tại New Zealand khá đơn giản. Mỗi thành phố thường có app riêng (như AT Mobile ở Auckland hay Metlink ở Wellington) để bạn tra cứu lộ trình và giờ tàu xe chạy theo thời gian thực.
Đa số các thành phố sử dụng thẻ giao thông trả trước. Riêng tại Auckland và Wellington, bạn đã có thể dùng thẻ tín dụng/ghi nợ (Visa/Mastercard) có tính năng chạm (contactless) để thanh toán trực tiếp cực kỳ tiện lợi.
Tùy vào thành phố bạn sinh sống mà loại thẻ sẽ khác nhau, bạn nên mua thẻ ngay tại sân bay hoặc các cửa hàng tiện lợi (như Dairy):
- AT HOP Card: Dùng tại Auckland.
- Snapper Card: Dùng tại Wellington.
- Metrocard: Dùng tại Christchurch.
- Bee Card: Dùng tại Hamilton, Whangarei và nhiều vùng khác.
Sử dụng thẻ giao thông luôn rẻ hơn đáng kể so với việc mua vé lẻ bằng tiền mặt. Để tối ưu chi phí, bạn cần lưu ý:
- Luôn nhớ quẹt thẻ khi lên và cả khi xuống xe. Nếu quên quẹt khi xuống, hệ thống sẽ tự động tính mức phí cao nhất (penalty fare).
- Một số thành phố có chính sách “mức trần chi tiêu”. Điều này có nghĩa là khi bạn đi quá hạn mức nhất định trong ngày hoặc tuần, các chuyến sau đó sẽ được miễn phí.
Tip: Ngay khi có thẻ sinh viên, bạn hãy đăng ký thông tin lên chiếc thẻ giao thông mình đang dùng để được hưởng mức giá ưu đãi dành riêng cho sinh viên.
Tham gia tuần lễ Orientation
Tại hầu hết các trường đại học ở New Zealand, tuần lễ định hướng (O-week) là bắt buộc đối với sinh viên quốc tế. Và thực sự đây là sự kiện rất đáng để bạn tham gia vì:
- Nắm bắt các quy định về visa, bảo hiểm và phương pháp học tập tại New Zealand.
- Hoàn tất các thủ tục như làm thẻ sinh viên, kích hoạt tài khoản hệ thống của trường.
- Làm quen với bạn mới vì lúc này ai cũng là người mới và đều có tâm lý muốn tìm bạn đồng hành.
Hầu hết các trường đều có các câu lạc bộ văn hóa và hội sinh viên đa quốc gia như: Việt Nam, Sri Lanka, Trung Quốc, Ấn Độ, Philippines, Hàn Quốc và nhiều nước khác. Những hội nhóm này sẽ là “điểm tựa” vững chắc cho bạn trong những tuần đầu tiên, giúp bạn bớt cảm giác lạc lõng trong khi đang dần làm quen với nhịp sống mới.
Tip:
- Hãy dành thời gian để khám phá khuôn viên trường. Hãy tìm xem thư viện, các khu tự học, trung tâm hỗ trợ sinh viên, cũng như những chỗ ăn uống hay thư giãn nằm ở đâu để không bị lúng túng khi vào học chính thức.
- Người New Zealand (Kiwis) và nhân viên trường rất thân thiện. Nếu bạn bị lạc hay chưa hiểu quy định gì, hãy cứ hỏi bất kỳ ai đeo thẻ “Student Ambassador” hoặc tại quầy “Student Hub”. Đừng quên lấy thật nhiều quà tặng (freebies) và túi “Goodie bags” thường được phát miễn phí trong tuần này nhé!
Mở tài khoản ngân hàng nội địa
Việc sở hữu một tài khoản ngân hàng tại New Zealand sẽ giúp mọi thứ trở nên thuận tiện hơn rất nhiều: từ việc thanh toán tiền thuê nhà, nhận lương làm thêm cho đến mua sắm hàng ngày mà không phải chịu phí giao dịch quốc tế đắt đỏ.
Hầu hết các bạn du học sinh đều sẽ hoàn tất việc mở tài khoản ngay trong tuần đầu tiên.
Tại New Zealand có các ngân hàng lớn như ANZ, ASB, BNZ, Kiwibank và Westpac. Tất cả đều có gói tài khoản dành riêng cho sinh viên, thường sẽ được miễn phí duy trì hàng tháng.
Thông thường, bạn sẽ cần phải đến trực tiếp chi nhánh ngân hàng để làm thủ tục. Vì vậy, bạn nên đặt lịch hẹn trước trực tuyến hoặc qua điện thoại để tránh phải chờ đợi lâu.
Hồ sơ cần chuẩn bị:
- Hộ chiếu (Passport).
- Visa sinh viên.
- Giấy tờ chứng minh địa chỉ tại New Zealand (Thư xác nhận từ trường đại học hoặc từ nơi ở/ký túc xá).
Lưu ý: Nếu bạn đang ở tạm tại các nhà nghỉ (hostel) trong thời gian tìm căn hộ thuê lâu dài, đừng ngần ngại yêu cầu họ cấp cho một lá thư xác nhận địa chỉ để mở thẻ. Đây là yêu cầu rất phổ biến nên họ thường sẽ hỗ trợ bạn nhiệt tình.
Tip: Đừng quên thông báo với ngân hàng bạn đang dùng ở Việt Nam về việc bạn sẽ chuyển sang New Zealand học tập. Việc này giúp thẻ của bạn không bị khóa đột ngột do hệ thống nghi ngờ có “giao dịch bất thường” ở nước ngoài khi bạn vừa mới đặt chân đến.
Ổn định cuộc sống tại New Zealand
Để nhanh chóng bắt nhịp với cuộc sống tại New Zealand, bước đầu tiên bạn nên làm là tự thiết lập một “bản đồ sinh hoạt” cho riêng mình.
Thay vì đợi đến khi cần mới cuống cuồng tìm kiếm, ngay trong tuần đầu tiên, hãy dành thời gian để định vị các dịch vụ thiết yếu quanh nơi ở như siêu thị, hiệu thuốc và trung tâm y tế.
Một lưu ý cực kỳ quan trọng là bạn nên hoàn tất thủ tục đăng ký tại trung tâm sức khỏe sinh viên của trường hoặc phòng khám địa phương càng sớm càng tốt. Việc này giúp bạn được hưởng mức phí khám chữa bệnh ưu đãi dành cho du học sinh, thay vì phải chi trả mức giá đắt đỏ theo diện khách du lịch.
Song song với việc ổn định chỗ ở, việc lên kế hoạch tài chính cũng là chìa khóa giúp bạn tránh rơi vào tình trạng “chưa hết tháng đã hết tiền”.
Thực tế, chi phí sinh hoạt tại New Zealand, đặc biệt là tiền thuê nhà và thực phẩm, có thể khiến nhiều bạn ngỡ ngàng trong thời gian đầu. Để quản lý dòng tiền hiệu quả, hãy tận dụng các ứng dụng như PocketSmith để theo dõi sát sao các khoản chi.
Hãy nằm lòng “nguyên tắc vàng”: luôn trích riêng tiền thuê nhà (rent) và các hóa đơn điện, nước, internet (utilities) ngay khi vừa nhận lương hoặc trợ cấp để đảm bảo các khoản cố định luôn được thanh toán đúng hạn.
Cuối cùng, chính những thói quen sinh hoạt nhỏ sẽ giúp bạn tiết kiệm được rất nhiều tiền. Thay vì tốn từ NZ$15 đến NZ$25 cho một bữa ăn ngoài, việc chăm chỉ nấu nướng tại nhà chính là cách tiết kiệm hiệu quả nhất.
Khi đi mua sắm, bạn nên ưu tiên các hệ thống siêu thị lớn như Pak’nSave (nơi có mức giá cạnh tranh nhất), Countdown hoặc New World. Ngoài ra, bạn hãy thử đi chợ nông sản (Farmers’ Markets) vào cuối tuần. Đây không chỉ là nơi bạn có thể mua rau củ quả tươi ngon với giá “cực hời” mà còn là cơ hội tuyệt vời để trải nghiệm văn hóa địa phương đầy thú vị.
Tip: Đừng quên đăng ký thẻ thành viên miễn phí tại các siêu thị để được giảm giá trực tiếp trên từng món đồ khi thanh toán nhé!
Đăng ký bác sĩ gia đình
Với những bạn đi du học và bảo lãnh cả gia đình thì nên tìm hiểu việc đăng ký bác sĩ gia đình.
Ví dụ, bạn học thạc sĩ, bảo lãnh cho vợ/chồng có Work Visa và con bạn theo học trường công miễn phí tại New Zealand. Với trường hợp con của bạn thì sẽ được hưởng y tế bản địa. Còn vợ/chồng khi nào có Work Visa 2 năm hoặc tổng thời gian từ 2 năm thì mới có thể hưởng y tế bản địa.
Để tìm bác sĩ gia đình, bạn vào Google tra cứu “GP và nơi bạn đang ở”. Chỗ nào bạn cảm thấy gần nơi ở của mình hoặc phù hợp thì có thể gọi điện thoại hoặc đến tận nơi để hỏi xem họ còn nhận đăng ký không.
Lưu ý: Không phải bạn đăng ký là sẽ có ngay. Bộ Y tế sẽ xét duyệt trong vài tuần để xem bạn có đủ điều kiện để hưởng chính sách hay không. Sau khi xét duyệt thành công, bạn mới được hưởng dịch vụ khám chữa bệnh được trợ giá từ Chính phủ.
Mã số thuế
Sau khi mở tài khoản ngân hàng, bạn cần đăng ký mã số thuế IRD. Bạn cần mã số này để công ty có thể trả lương và đóng thuế cho bạn. Thông thường, bạn có thể đăng ký online. Nhưng nếu hệ thống lỗi, bạn có thể gửi qua đường bưu điện.
Nếu làm online, mã số thuế thường sẽ được gửi qua email hoặc tin nhắn điện thoại (SMS) trong vòng 2 đến 10 ngày làm việc.
Để đăng ký IRD, bạn cần chuẩn bị:
- Hộ chiếu
- Visa (NZ application number)
- Mã số thuế từ Việt Nam hoặc lý do vì sao bạn không có mã số này
- Số tài khoản ngân hàng
Tóm lại
Tháng đầu tiên khi đặt chân đến New Zealand, chủ yếu là để ổn định cuộc sống, làm quen với mọi thứ xung quanh. Bạn không cần phải ép bản thân làm mọi thứ hoàn hảo ngay từ đầu.
Hãy cứ sắp xếp những thứ thiết yếu, tham gia tuần lễ orientation, tìm một quán cà phê hợp gu, và cho bản thân thời gian để thích nghi. Rồi bạn sẽ thấy, New Zealand có một sức hút rất riêng, khiến bạn cảm thấy thân thuộc như ở nhà nhanh hơn mình tưởng đấy!
>>> Đọc thêm bài viết “Chia sẻ kinh nghiệm du học New Zealand chi tiết“
